Handehe Atandiha Ohusoma
Bukheye Mulongo Christopher
Wiehan de Jager

Oludaalo olusooka musomero lwanyoonya bugali Handehe, Handehe gatiina ohutandiiha ohusoma mu pulayimale endaayi n'atasomangaho wayire mu nasale. Olw'ehyo hiisi hiitu musomero hyamubeera hinyaaha ate nihinyoonya. Nyiina ya Handehe nj'owamuÆžira hu somero. Ni boola hu somero, Handehe gabona hiisi mwaana ni getala hu mulimo gugwe. Gaboona abaana ni basaagula abandi ni bangala ebisasiro. Abandi baali bali husaagula mu bibiina.

1

Nyiina ya Handehe gamulehera omusomesa. Omusomesa oyo gaÆžoyaÆžoya Handehe n'obubono obulaÆži n'amuloma ati genda basale omuhago, Gahena gamuÆžambya abahaana bahye badatu abehibiina ehidaayi abaali ni basaagula mu hiibina hyawe. Mulala hu bahaana abo gaali nje GaÆžiriba ate n'ali nje moneta wa pulayimale endaayi. GaÆžiriba gaÆžaaye Handehe ehisaguliro gamuloma yeesi asaaguleho. Ni baheena nga bayoola ebisasiro baja babidanya mwiroÆžo ly'Ebisasiro.

2

Ehyasinga ohweÆžunyisa Handehe hyali ti ehide ni hyahubba abaana bosibosi baduluma embiro nga baja beyanja mu hifo hirala. Hiisi baana mu hibbubbu hy'ehibiina hyawe ohuÆžwa hu ba pulayimale endaayi ohwola hu yomusanvu. Yeesi abahaana bahye aba gaali ni nabo mu husaagula batiina ni naye ohuja ohweyanja. Abaana ni baheena ohweyanja ng'omusomesa abasabisa. Ni gahena ehyo ng'aÆžo alomaloma eyibali ebiÆžamba hu buyonjo n' ohuhuuma ebiseera by'esomero. Ni gahena ng'abaloma ohuja ohwingira mu hiibina.

3

Handehe gatiina n'abahye mu hisenge omu abapulayimale endaayi basomera. Omusomesa waawe ni gengira mu hibiina, Handehe gaja ohubona abaana bosi bosi bemeerera ohu musangalira. Nga yeesi abonera hu bahye gemeerera. Omusomesa ni gahena ohubaheesa ng'aleeta ahembo batandiiha ohwemba baati, ''ohusoma hulaÆži bahyange, hulaÆži.''Bembanga eno po batumatuuma n'ohuhiina pohu bataaye. Hino hyanyoonya bugali Handehe olwohuba gaali anyumirwa bugali ohuhina.

4

Esawa ene ni joola ng'ehide hihubba. Ni hyahubba ng'abaana bosibosi batula ohuÆžuumulaho. GaÆžiriba galoma Handehe batule ebulafu, ng'atiina ni naye aÆža abahasi bomu hatehere aho baali ni batudiira obukabalagala. GaÆžiriba gagula obukabalagala bune nga babugabana bombi. Hino hyongera Handehe amanyoonyo g'ohuba mu somero. Ehide ni hyahubba nga Handehe ni meriwe GaÆžiriba baduluma baja bengira mu hibiina.

5

Esawa musanvu ni joola Handehe gagamayo engo galomera nyiina ebinyaha ebi gabona mu somero. Gamulomera ng'olu gaali n'asalire omuhago n'omusomesa era n'omusomi wahye oyu balanga GaÆžiriba. Gameedaho gamulomera ng'olu GaÆžiriba gaali n'amuguriyeho kabalagala mu huÆžuumula ohw'esawa ene. Gagohoba n'aloma nyiina ati ejo nindi anahagameyo gembaho ''Ohusoma hulaÆži bahyange, hulaÆži.''Era nindi gaalya kabalagala ni meriwe GaÆžiriba.

6
You are free to download, copy, translate or adapt this story and use the illustrations as long as you attribute in the following way:
Handehe Atandiha Ohusoma
Author - Bukheye Mulongo Christopher
Illustration - Wiehan de Jager, Vusi Malindi, Silva Afonso, Marleen Visser
Language - Lunyole
Level - Longer paragraphs